Amersfoort: passende schuldhulp met effectief diagnose-instrument Traject51

Traject51 is een online diagnose-instrument dat in 2011 werd geïntroduceerd. Begin 2015 zou het aantal gemeenten dat ermee werkte binnenkort op zestig uitkomen. In Amersfoort daalde het aandeel cliënten dat meerdere keren om hulp vroeg van 26% in 2011 naar 14% in 2014.

Eerst een diagnose

Traject51 brengt vanaf het begin de persoonlijke omstandigheden van een cliënt in kaart. Op basis daarvan wordt bepaald welke hulp past: schuldsanering, budgetbeheer, verwijzing naar andere hulp of een combinatie daarvan. Volgens de directeur van schuldhulpverlener Stadsring51 liep schuldsanering vaak vast omdat cliënten er nog niet klaar voor waren, bijvoorbeeld door een verslaving of een psychische stoornis. Amersfoort koos er daarom voor om eerst een diagnose te stellen.

Uit de praktijk

Het veelgebruikte instrument Mesis is door wetenschappers ontwikkeld. Traject51 komt vooral uit de praktijk en is gebaseerd op de kennis van schuldhulpverleners, deurwaarders, communicatiedeskundigen en gedragswetenschappers. Tijdens de intake vult de consulent een digitale vragenlijst in. Die gaat over financiën, maar ook over bestedingsgedrag, sociale participatie, houding en leefsituatie. Binnen twee weken ligt er een plan van aanpak.

Resultaten in Amersfoort

• Werd een schuldregeling aangevraagd, dan slaagde die bij drie kwart van de cliënten.
• Het aandeel cliënten dat het traject niet afmaakte, daalde van 18% naar 11%.
• Het aantal bestede uren nam met een kwart af en de gemeente had geen wachtlijsten.

Standaard, met ruimte

Volgens de directeur is het instrument grotendeels gestandaardiseerd, maar blijft er ruimte voor eigen interpretatie. Consulenten moesten eraan wennen, maar de meesten werkten er daarna prettig mee. Het instrument helpt ook bij problemen die lastig te herkennen zijn, zoals borderline. Bij ernstige psychische problemen kan beschermingsbewind verstandiger zijn dan meteen de schulden aanpakken. Een standaardaanpak maakt cliënten bovendien minder afhankelijk van de persoonlijkheid van de consulent. Een officiële validatie van Traject51 stond gepland voor 2015.