Nieuwsbrief

Tilburgse jongeren doen het zelf

Jongeren met schulden verwachten dat de gemeente hun schuldenproblematiek oplost en hebben geen besef van hun inkomsten en uitgaven: een bekend beeld bij  hulpverleners. Zonder verandering in houding en gedrag zal schuldhulpverlening niet werken. Een pilot in Tilburg keert de kansen.

Bijstellen van het beleid voor schuldhulp was voor de gemeente Tilburg en de ketenpartners aanleiding om ook iets te doen voor jongeren met financiële problemen. Onderzoek moest uitwijzen hoe groot het probleem eigenlijk was. Achmed Ajjaji, beleidsmedewerker bij de gemeente Tilburg: ‘Er lopen in Tilburg naar schatting zo’n 1.500 jongeren rond met problematische schulden. Uit landelijke onderzoeken blijkt dat een derde van de roc-studenten een verhoogd risico loopt op het maken van schulden.’ Het roc in Tilburg was voor deze pilot dan ook een logische samenwerkingspartner, samen met de gemeentelijke schuldhulpverlening en het Tilburgse jongerenwerk R-newT.

Fix up your life
De pilot Fix up your life zag het licht: een vierdaagse training voor jongeren die zich meldden met financiële problemen, bijvoorbeeld via het zorgadviesteam van het roc of de schoolmaatschappelijk werker. Doel van de training: jongeren klaarstomen voor een traject bij schuldhulpverlening. Ajjaji: ‘Dat is nodig, want vaak hebben jongeren geen realistische verwachtingen van schuldhulpverlening. Ze hebben niet door dat zij zelf het heft in handen moeten nemen. Ook is de balans tussen inkomsten en uitgaven ver te zoeken. Een training helpt daarbij.’

Niet alle jongeren met schulden komen ervoor in aanmerking: uit een kennismakingsgesprek met RnewT moet blijken of de jongere gemotiveerd is voor de training. En of hij zijn problemen misschien zelf kan oplossen of dat ze juist te complex zijn voor Fix up your life. Ajjaji: ‘Veel van deze jongeren hebben te maken met multiproblematiek. Een integrale aanpak is dan nodig.’

Verantwoordelijkheid nemen
De training start met een kennismaking. Discussies in groepsverband helpen de deelnemers om een beetje los te komen. Ajjaji: ‘Langzaam maar zeker dringt bij de meesten het besef door dat ze echt iets moeten doen, willen ze ooit uit deze schuldensituatie komen.’ De groep krijgt iedere keer wat huiswerk mee. Bijvoorbeeld het verzamelen van alle brieven van schuldeisers. Ook moeten ze alle post meenemen naar de tweede bijeenkomst en ter plekke met een vrijwilliger van Thuisadministratie orde op zaken stellen. ‘Behalve dat deze jongeren weer grip krijgen op hun financiën, leren ze ook nadenken over een begrip als eigen verantwoordelijkheid. Ze kijken naar hun eigen situatie en denken na over hun toekomst: wat kan ik doen om mijn inkomen te verruimen, welke onnodige uitgaven heb ik, hoe vind ik een baan? Dat soort vragen komen voorbij.’

Feeling met de doelgroep
Tilburg heeft de pilot onlangs geëvalueerd. Volgens Ajjaji was het een succes: ‘In het eerste schooljaar hadden we 86 deelnemers, waarvan een groot deel afkomstig van het roc. Van de deelnemers zijn er 56 doorgestroomd naar de gemeentelijke schuldhulp. Bij een aantal van deze jongeren die niet zo ver kwamen, bleken de problemen te groot, zij hadden andere hulp nodig. Anderen waren juist weer in staat hun zaken zelf te regelen en hadden dus geen schuldhulp nodig. En een kleine groep had ondanks onze investeringen niet de benodigde motivatie om door te gaan.’

Volgens Ajjaji moet je een dergelijke pilot laten uitvoeren door mensen die de doelgroep heel goed kennen. ‘Dit is een groep met wie je moeilijk contact maakt. Je moet ontzettend veel geduld hebben en ze constant achter de broek zitten. Daarnaast is een dergelijke specifieke aanpak vrij intensief en moeten de uitvoerende partijen bereid zijn te investeren. De nauwe samenwerking met het roc en jongerenwerk was dan ook doorslaggevend
voor het succes.’

Bekijk de video over Fix up your life