Nieuws

'Schuldhulpverlening hoort in eerste instantie thuis bij gemeenten, niet bij bewindvoerders'

Sinds 1 januari 2015 hanteert de Intergemeentelijke Sociale Dienst Noordoost (Delfzijl, Appingedam en Loppersum) een verscherpte werkwijze voor bijzondere bijstand. De administratie voor aanvragen is verder vereenvoudigd. Maar er zijn strengere regels voor de verstrekking van bijzondere bijstand in verband met problematische schulden.

Sinds januari 2015 is de Regeling beloning curatoren en mentoren 2015 van kracht. Tjalling Smit: ’Op grond van artikel 3 lid 4 mogen wij maandelijks periodieke bijstand verstrekken. Daarvan hebben we gebruikgemaakt. Verder hoeven bewindvoerders geen aanvragen meer in te dienen. Ze zijn mede verantwoordelijk voor het doorgeven van wijzigingen in persoonlijke of financiële zin.’

Smit licht toe dat deze werkwijze voortkomt uit een jarenlange samenwerking met bewindvoerders. ‘We kennen onze bewindvoerders en de cliënten die onder bewind staan. In 2007 hebben we de aanvraagprocedure voor het eerst vereenvoudigd, in samenspraak met de bewindvoerders. Dit werkte goed en deze nieuwe werkwijze is daarvan een logisch gevolg. Het bespaart ons 500 arbeidsuren per jaar. En natuurlijk besparen ook bewindvoerders er veel administratie mee, omdat ze geen aanvragen meer hoeven in te dienen.’

Schuldenregeling door bewindvoerders
Sinds 2015 vergoedt ISD Noordoost niet zonder meer aanvragen voor bijzondere bijstand in verband met de extra kosten voor problematische schulden. ‘ISD Noordoost vindt dat er een verkeerd signaal van uitgaat als mensen voor schuldhulp naar de bewindvoerder stappen in plaats van de gemeente. En dat gebeurde regelmatig. De gemeente betaalt immers de rekening als mensen geen gebruikmaken van de gemeentelijke schuldhulpverlening. Daarnaast vindt ISD Noordoost dat mensen ook een eigen verantwoordelijkheid hebben. Uiteindelijk moeten ze weer zelf de stuurman van hun leven worden. De gemeentelijke en integrale schuldhulpverlening richten zich daarop. Bovendien is deze dienstverlening gratis en is in bijstandstechnische zin een voorliggende voorziening.’

Uitzonderingen
Voor sommige cliënten is de schuldhulpverlening van de gemeente (nog) niet toereikend. ‘Om deze groep te beschermen tegen verder afglijden, kan het aanstellen van een bewindvoerder een oplossing zijn. Maar dan moet hij wel meewerken aan het oplossen van de problematiek van de schuldenaar.’

Om in aanmerking te komen voor de kosten van bewindvoering, moet de bewindvoerder een afwijzing voor gemeentelijke schuldhulpverlening overleggen. ‘Ook moeten ze een Plan van Aanpak overhandigen, voordat we de kosten van bewindvoering uit de bijzondere bijstand vergoeden. Op deze manier willen we de kwaliteit van deze dienstverlening toetsen. En natuurlijk ook de toenemende kosten van de bijzondere bijstand beperken. Maar we willen bovenal dat de integrale aanpak van schuldhulpverlening en eigen verantwoordelijkheid van schuldenaren gewaarborgd blijft.’

Mailing
Eind 2014 stuurde ISD Noordoost een brief naar alle bewindvoerders over het nieuwe beleid. De reacties op het vereenvoudigde administratieve proces waren positief. Slechts twee bewindvoerders dienden bezwaar in tegen de afwijzingen van extra kosten in verband met problematische schulden. 'Ik denk dat dit komt doordat we in het verleden ons altijd constructief hebben opgesteld naar de bewindvoerders en het verhaal helder en duidelijk hebben gecommuniceerd. Daarbij werken wij al jaren goed en prettig samen met bewindvoerders en begrijpen we elkaar.’

Tot op heden heeft ISD Noordoost nog geen nieuwe aanvragen voor bijzondere bijstand in verband met problematische schulden ontvangen. 'Of dit met ons nieuwe beleid te maken heeft of dat de rechters achterstanden hebben, weet ik niet. Daarover kunnen we over een paar maanden meer over zeggen.’

April 2015